Çocuk fotoğrafı başvurusu sonrası fotoğraflar nasıl kullanılır?

Kısa cevabı en başa yazayım, çünkü ben de bu sayfalara aynı soruyla geldim. Çocuk fotoğrafı başvurusu yaptığında o kareler, çocuğunun uygun projelerde değerlendirilmesi için kullanılıyor. Bir editör fotoğraflara ve bilgilere bakıyor. Çocuğun yaşına ve görünümüne uyan bir iş olduğunda seninle WhatsApp'tan iletişime geçiyor. Gerisini, yani fotoğrafın kime gösterildiğini, ne kadar saklandığını ve ne zaman silineceğini, sen soracaksın ve cevabını alacaksın.

Ben iki çocuğumu kaydettim. Biri dokuz, biri altı yaşında. Formu doldururken parmağım "gönder" tuşunun üstünde epey bekledi. Bu mektubu o bekleyişi yaşayan başka bir anneye ya da babaya yazıyorum. Ajansın ağzından değil, bir velinin ağzından.

Neden fotoğraf istiyorlar, ben hangilerini gönderdim?

Cast işinde ilk eleme yüzle ve boyla yapılıyor. Bir reklam için "yedi sekiz yaşlarında, kıvırcık saçlı bir çocuk" aranıyorsa kimse yüzlerce aileyi tek tek çağırmıyor, önce fotoğraflara bakılıyor. Formda bu yüzden 2 ile 6 arası fotoğraf isteniyor. Biri yakın yüz, biri boy fotoğrafı, gerisi destek.

Kendime koyduğum kurallar şunlardı ve işe de yaradılar:

• Güncel ve filtresiz. Çocuklar çok hızlı değişiyor. Bir yıl önceki fotoğrafla çağrılıp sete bambaşka görünen bir çocuk götürmek kimsenin işine gelmez.
• Sade arka plan, sade kıyafet. Evde beyaz bir duvarın önünde, gün ışığında çektim.
• Okulu, evi, sokağı ele veren hiçbir şey yok. Okul forması, arma, kapı numarası, apartman tabelası kadraja girmedi.
• Mayo, pijama, banyo fotoğrafı yok. Bunlar değerlendirme fotoğrafı, aile albümü değil.
• Konum bilgisini kapattım. Telefonun fotoğrafa eklediği konum verisini göndermeden önce kaldırmak birkaç saniye sürüyor.

Bunlar ajansın şartı değil, benim temkinim. Ama iyi bir değerlendirme için gereken her şey zaten içinde kaldı: yüz net, boy belli, çocuk kendisi gibi görünüyor.

Başvurudan sonra fotoğraflar kimin önüne gidiyor?

En çok merak ettiğim kısım buydu. Öğrendiğim şu: fotoğraflar önce ajansın editörünün önüne geliyor. Uygun bir proje çıktığında çocuğun dosyası o projenin cast ekibine öneri olarak gidebiliyor, çünkü son kararı çoğu zaman yapım tarafı veriyor. Yani fotoğraf bir yere asılmıyor, belirli bir iş için belirli kişilere gösteriliyor.

Benim önerim, bunu varsayımla değil, sorarak netleştirmen. Editör ilk kez yazdığında şunları sordum:

1. Fotoğraflar hangi projeler için, kimlerle paylaşılıyor?
2. Çocuğumun fotoğrafı herkese açık bir sayfada ya da sosyal medyada yer alacak mı?
3. Bir projeye önerilmeden önce bana haber veriliyor mu?
4. Kaydı ve fotoğrafları silmek istersem ne yapmam gerekiyor?

Bu soruları sormaktan çekinme. Kişisel verilerin korunmasıyla ilgili mevzuat, hele çocuk söz konusuyken, verinin hangi amaçla kullanıldığını öğrenme hakkını sana tanıyor. Başvuru sırasında karşına çıkan gizlilik ve aydınlatma metinlerini de oku. Ben ilk seferde atlamıştım, sonra dönüp satır satır okudum.

Bir proje çıktığında fotoğraf yetiyor mu?

Çoğu zaman yetmiyor ve bu beni rahatlattı. Başvuru fotoğrafı bir kapı zili gibi; çalınca birileri bakıyor. Sonrasında genellikle ek fotoğraf, kısa bir tanıtım videosu ya da bir seçme isteniyor. Her biri için yeniden senin onayın gerekiyor.

Çocuk ne düşünüyor, okul ne olacak?

Fotoğraf konusunu çözünce asıl meseleye geldim. Büyük oğlum kameraya bayılıyor. Küçük kızım ise yabancı birinin "hadi gülümse" demesinden hiç hoşlanmıyor. İkisini de kaydettim ama küçüğe "istemezsen gitmeyiz" dedim ve bu sözü tutuyorum.

Bir teklif geldiğinde önce çocuğa soruyorum, sonra takvime bakıyorum. Okul saatine denk gelen, gece geç biten ya da dinlenme gününü tamamen alan bir iş varsa bunu açıkça söylüyorum. Sette de her an yanında oluyorum. On sekiz yaşından küçük bir çocuğu sete yalnız göndermek benim için tartışma konusu bile değil.

Söz ve garanti meselesi

Başvurunun olduğunu baştan bilmek içimi rahatlattı. Kimse bana rol garantisi vermedi, ben de beklemedim.

Hâlâ kararsızsan acele etme. Fotoğrafları çek, bir gün bekle, sonra tekrar bak. İçine sinerse başvuru formunu velinin adıyla birkaç dakikada doldurabilirsin. Editör yazdığında yukarıdaki soruları sor, cevapları bir kenara not et. Ben öyle yaptım ve iki çocuğum için de pişman olmadım. Senin için söz veremem, ama soru sorarak ilerleyen bir veli içi rahat ilerler.

İki çocuk babası, temkinli bir veli