Birden fazla cast ajansına başvurmak sorun olur mu?

Kısa cevap: çoğu durumda hayır. Yıllardır serbest oyuncu olarak çalışıyorum ve aynı anda birden fazla cast ajansı ile kayıtlı olmak benim için istisna değil, işin olağan düzeni oldu. Sorun çıkaran şey ajans sayısı değil. İmzaladığın sözleşme, aynı iş iki ayrı kapıdan geldiğinde nasıl davrandığın ve kendi takibini ne kadar düzgün tuttuğun belirleyici oluyor.

Aşağıda bana en sık sorulan soruları kendi yaşadıklarımdan yola çıkarak cevapladım. Bu bir hukuki danışmanlık değil, sahada öğrendiklerim.

Ajanslar başka yerlere de kayıtlı olduğumu öğrenince bozulur mu?

Genelde hayır. Cast ajanslarının çoğu, serbest oyuncuların birkaç yerde kayıtlı olduğunu zaten bilir. Bir ajansın veri tabanına girmek ona bağlandığın anlamına gelmez. Uygun bir proje çıktığında seni önerebilecekleri bir havuza girmiş olursun, o kadar.

İlk yıllarımda bunu saklamam gerektiğini sanıyordum. Bir gün bir editör telefonda 'Başka nerelerde kayıtlısın?' diye sordu, tedirgin oldum. Meğer amacı, başka bir ajans üzerinden zaten castingine gittiğim bir projeye beni tekrar önermemekmiş. Açık olmam onun işini de benim işimi de kolaylaştırdı.

Münhasırlık maddesi nedir, sözleşmede nereye bakmalıyım?

Asıl dikkat edilmesi gereken yer burası. Bazı ajanslar, özellikle oyuncuyu menajerlik mantığıyla birebir temsil edenler, münhasırlık isteyebilir. Bu, belirli bir süre boyunca ya da belirli iş türlerinde yalnız onlar üzerinden çalışacağın anlamına gelir. Bunda kötü bir şey yok; karşılığında daha yakın ilgi ve bir kariyer planı alırsın. Ama imzaladıktan sonra başka bir ajans üzerinden iş kabul edersen sözleşmeyi ihlal etmiş olursun.

Ben imzadan önce şunlara bakıyorum:

• Münhasırlık var mı, varsa bütün işleri mi kapsıyor, yoksa yalnız dizi ya da yalnız reklam gibi bir alanı mı?
• Süre ne kadar, nasıl sona eriyor, fesih için ne gerekiyor?
• Sözleşme bittikten sonra, o dönemde başlamış işler için ne yazıyor?

Anlamadığım bir cümle varsa sormaktan çekinmiyorum. Düzgün çalışan bir ajans bunu açıklamaktan rahatsız olmaz.

Aynı castinge iki ajanstan çağrılırsam ne olur?

Bu, birden fazla cast ajansı ile çalışan herkesin er ya da geç yaşadığı bir durum. Bir reklam için önce bir ajanstan mesaj gelir, iki saat sonra aynı proje başka bir ajanstan düşer. Yapım açısından aynı oyuncunun iki farklı kanaldan önerilmesi karışıklık demek: seni kim önerdi, sözleşme kimle yapılacak?

Benim kuralım basit. İlk haber veren ajansla devam ederim, ikincisine nazikçe 'Bu projeye başka bir ajans üzerinden önerildim' derim. Bu yüzden beni listesinden silen olmadı. Asıl sorun, ikisine de 'tamam' deyip konuyu kendi haline bırakmak. O zaman iki ajansın da güvenini kaybedersin, yapım tarafında da adın pek iyi anılmaz.

Birden fazla cast ajansı ile çalışırken düzeni nasıl kuruyorum?

İşin en sıkıcı ama en faydalı kısmı bu. Telefonumda basit bir not tutuyorum: hangi ajansa ne zaman kayıt oldum, hangi fotoğrafları gönderdim, hangi castinge hangi ajans üzerinden gittim. Üç ajansla çalışırken bunları kafada tutmak mümkün değil.

Fotoğraf ve ölçü bilgilerini de her yerde aynı ve güncel tutmaya çalışıyorum. Saçımı kısalttığımda ya da kilom belirgin biçimde değiştiğinde hepsine yeni fotoğraf yolluyorum. Bir ajansta eski görünüşünle, diğerinde yenisiyle durursan yanlış rollere çağrılırsın; kimse de boşuna yol tepmek istemez.

Kaç ajans fazla sayılır?

Bence bunun bir sayısı yok. Ölçü şu: takip edebiliyor musun? Mesajlara zamanında dönebiliyor, her castingin hangi kanaldan geldiğini hatırlayabiliyorsan sorun yok.

Ben farklı alanlarda güçlü ajansları seçmeyi daha mantıklı buluyorum. Biri reklam ve tanıtım filmlerinde, diğeri dizi ve sinemada daha çok iş görüyorsa birbirini tamamlıyor. Aynı türde işe bakan çok sayıda ajansa kayıt olmak ise çoğu zaman aynı ilanı birkaç kez almak demek.

Kayıt aşamasında 'rolün hazır' diyen yerlerden uzak dur. Hiçbir ajans rol garantisi veremez; son kararı yapım ve yönetmen verir.

Başvururken nelere dikkat ediyorum?

Her başvuruda aynı özeni gösteriyorum. Filtresiz ve güncel, biri yakın yüz biri boy olacak şekilde birkaç fotoğraf; doğru boy, kilo, göz, ten ve saç rengi bilgisi; gerçekten ulaşılabilir bir telefon numarası. Bunlar eksik ya da yanlışsa en iyi ajans bile seni doğru projeye öneremez.

Oyuncu Ajansım için de durum aynı. Başvuru; ad soyad, iletişim bilgilerin, şehrin, ölçülerin ve 2 ile 6 arası fotoğrafla başvuru formunu birkaç dakikada doldurabilirsin. Sonrasında bir editör WhatsApp üzerinden seninle iletişime geçer ve uygun projeler çıktıkça seni değerlendirir. Başka ajanslarda kaydın varsa saklamana gerek yok; yalnız imzaladığın bir münhasırlık sözleşmesi varsa onu göz önünde bulundur.

Son bir not: kaç ajansa kayıtlı olduğun seni castingde seçtirmez. Hazırlıklı gitmek, zamanında dönmek ve sözünü tutmak seçtirir. Ajanslar seni odaya sokar; içeride ne yaptığın sana kalmış.